Türkiye

Adalet Bakanlığı Avrupa Birliği Genel Müdürlüğü, Türkiye'nin Avrupa Birliği üyeliğini destekleyici projeleri, Bakanlığın diğer birimleriyle yakın işbirliği içerisinde hazırlama ve uygulama yoluyla yatırım faaliyetlerinde bulunmaktadır.

Adalet Bakanlığının ilgili tüm birimlerini kapsayan bu projelerin genel hedefi; yargının işlevselliği ve verimliliğinin arttırılmasıdır.

Bu tür proje ve işbirliği programları, Avrupa Birliği üyesi ülkeler ile ikili düzeyde veya bizzat Avrupa Birliği veya Avrupa Konseyi gibi uluslararası kuruluşların ortaklığı ile gerçekleştirilmektedir.

Avrupa Birliği Genel Müdürlüğü tarafından yargının işlevselliği ve etkinliğini güçlendirmek için müstakil olarak veya Bakanlığın diğer birimleriyle birlikte önerilen, hazırlanan yada yürütülen projelerle ilgili faaliyet başlıkları ile bitirilen projelere dair kısa açıklamalar aşağıdaki gibidir:

	İstinaf mahkemelerinin kurulmasının desteklenmesi inşaat projesi
	İstinaf mahkemelerinin kurulmasının desteklenmesi eğitim projesi
	Yargının modernizasyonu ve ceza reformu projesi
	Türkiye'de adalete daha iyi erişim projesi
	Mahkeme yönetimi sistemine destek projesi

AVRUPA BİRLİĞİ KATILIM ÖNCESİ MALÎ YARDIMI 2007 YILI PROGRAMLAMASI

Ülkemizin Avrupa Birliği müktesebatına uyum çalışmalarının finansmanına destek olmak amacıyla, Avrupa Birliği tarafından her yıl yapılan katılım öncesi malî yardımı çerçevesinde Avrupa Birliği Katılım Öncesi Malî Yardımı 2007 Yılı Programlamasından yararlanmak üzere Bakanlığımız tarafından 8 proje önerisi Proje Tanımlama Dokümanı formatında Avrupa Birliği Türkiye Delegasyonuna iletilmek üzere Avrupa Birliği Genel Sekreterliği’ne iletilmiştir.

Söz konusu proje önerilerimiz hakkında 25 Ocak 2007 tarihinde Avrupa Birliği Genel Sekreterliği’nde Malî İşbirliği Komitesi üyesi kurumların temsilcileri ile Avrupa Birliği Komisyonu yetkililerinin katılımıyla gerçekleşen toplantıda yapılan değerlendirmeler Bakanlığımıza iletilmiş bulunmaktadır.

Yapılan değerlendirme sonucunda Bakanlığımız tarafından iletilen 8 projeden 5’i için kabul veya şartlı kabul öngörülmüş, 1 proje önerimiz gelecek yıla ertelenmiş ve 2 projemiz ise reddedilmiştir.

KABUL VEYA ŞARTLI KABUL VERİLEN PROJE ÖNERİLERİMİZ

Hâkimler ve Savcılar için Avrupa Birliği Hukuku Eğitimi Projesi (Avrupa Birliği Genel Müdürlüğü)

Türkiye Avrupa Birliği ile tam üyelik için müzakere eden bir ülkedir. Avrupa Birliğine tam üyelik durumunda, AB mevzuatı Türk hukukunun bir parçası olacak ve hukuk sistemimizde doğrudan uygulanacaktır. Bu bağlamda tüm hâkim ve Cumhuriyet savcılarımızın AB hukuku eğitiminden geçirilmesinde zorunluluk bulunmaktadır. Proje bu ihtiyacı karşılamak üzere 50 hâkim ve savcının AB hukuku konusunda eğitici olarak yetiştirilmesini hedeflemektedir.

Ceza Kanunlarının Daha İyi Uygulanması ve Yargı Etiği Eğitimi Projesi (Türkiye Adalet Akademisi)

Projenin amacı Türk Ceza Kanunu ve Ceza Muhakemesi Kanununun AB standartlarına uygun olarak daha iyi uygulanmasının sağlanması ve yargı etiği ile yargının bağımsızlığı ve tarafsızlığının güçlendirilmesi amacıyla Cumhuriyet savcıları ile hâkimlere eğitim vermek üzere eğitici hakim ve Cumhuriyet savcısı yetiştirmektir.

Türk Denetimli Serbestlik Birimi Hizmetlerinin Suç Mağdurlarına Genişletilmesi Projesi (Ceza ve Tevkif Evleri Genel Müdürlüğü)

Proje ile 2005 yılında kurulan ve halen 133 ağır ceza merkezinde hizmet veren Türk Denetimli Serbestlik Birimince suç mağdurlarına yönelik profesyonel uygulamanın ve mağdur suçlu arabuluculuğunun geliştirilmesi amaçlanmaktadır.

Türkiye’de Model Cezaevi Uygulamasının Yaygınlaştırılması ve Cezaevi Reformunun Geliştirilmesi Projesi (Ceza ve Tevkif Evleri Genel Müdürlüğü)

Çocuk Koruma Merkezleri Ağının Geliştirilmesi Projesi (Kanunlar Genel Müdürlüğü)

Projenin amacı, ihmal, istismar ve şiddet mağduru olan çocukların kuruma yerleştirilmelerinin sağlanmasını, onların ikincil mağduriyetlerinin önlenmesini ve kanunla ihtilafa düşen çocuklar için özgürlüğü kısıtlayıcı tedbirlere alternatif tedbirlerin uygulanmasının artmasını sağlamaktır.

GELECEK YILA ERTELENEN PROJE ÖNERİLERİMİZ

Adli Tıp Kurumu Laboratuarlarının Akreditasyonunun Sağlanması Projesi (Adli Tıp Kurumu)

Projenin amacı Kurumun tüm birimlerinin laboratuarlarında akreditasyonu ve güvenilirliği sağlamaktır.

REDDEDİLEN PROJE ÖNERİLERİMİZ

Hâkimler, Savcılar, Noterler ve Güvenlik Güçlerinin Özel Soruşturma Usulleri Projesi (Ceza İşleri Genel Müdürlüğü)

Proje hâkimler, savcılar, noterler ve güvenlik güçlerinin özel soruşturma usulleri hakkında bilgi sahibi olunarak mevzuatımızda yapılacak değişikliklerde AB üyesi devletlerin uygulamalarından yararlanılmasını öngörmektedir.

Proje önerimizin reddedildiği zira çok küçük ölçekli olduğu ve TAIEX faaliyetiyle gerçekleşebileceği ifade edilmiştir.

Ceza Mahkemelerine Görüntülü ve Sesli Kayıt Sistemi ve On-line Bağlantı Sistemi Kurulması Projesi (İdarî ve Malî İşler Dairesi Başkanlığı)

Ceza Muhakemesi Kanunu Türkiye’deki tüm ceza mahkemelerinde sesli ve görüntülü kayıt sistemi kurulmasını ve ceza mahkemelerinin arasında on-line bağlantı kurulmasını gerektirmektedir. Proje kapsamında 1126 Asliye Ceza Mahkemesinde 835 Sulh Ceza Mahkemesinde 19 Çocuk Ağır Ceza Mahkemesinde 5 Fikri Mülkiyet Hakları Ceza Mahkemesinde sesli ve görüntülü kayıt sistemi kurulması öngörülmüştür. Bunun yanında Türkiye’deki tüm ceza mahkemeleri arasında on-line bağlantı sistemi kurulması planlanmıştır.

Proje önerimizin reddedildiği zira bu konuda halen devam etmekte olan bir proje olduğu ve Komisyonca bu projenin önümüzdeki yıllarda yapılabileceğinin düşünüldüğü belirtilmiştir.

Avrupa Kamu Yönetimi Enstitüsü (EIPA) Lüksembourg Şubesi ile İkili İşbirliği

Avrupa Kamu Yönetimi Enstitüsü (EIPA) Lüksemburg şubesi yetkilileri tarafından Bakanlığımıza 18 Ocak 2007 tarihinde yapılan çalışma ziyaretinde Enstitü tarafından gerçekleştirilecek olan ve normalde ücrete tabi olan 2007 yılı seminerleri/konferanslarına aday ülkelerden ücretsiz katılım için 20 kişilik kontenjan ayrıldığı ve bu kapsamda Türkiye’den katılımcıların yolluklarının da Lüksemburg Dışişleri Bakanlığı’nca karşılanacağı, yalnızca Lüksemburg’a ulaşım masraflarının Bakanlığımıza ait olacağı ifade edilmiştir.

Söz konusu kontenjanın kullanımı açısından Bakanlığımızca yapılan yazışmalar sonucu 8 programa Bakanlığımız hâkimlerince katılım sağlanması Avrupa Kamu Yönetimi Enstitüsü tarafından kabul görmüş ve programlara katılım açısından Bakanlığımız birimleri ile yazışılarak görev alanları itibariyle isim bildirilmesi istenerek Müsteşar Yardımcısı sayın Maksut Mete’nin bilgi ve onayı doğrultusunda hazırlanan liste Avrupa Kamu Yönetimi Enstitüsü’ne iletilmiştir.

Söz konusu Enstitüsü ile ayrıca önümüzdeki yıllarda hâkim ve Cumhuriyet savcıları için AB hukuku eğitimi programı düzenlenmesi için görüşmelere devam edilmesi kararlaştırılmıştır.

Fikri ve sınai hakların etkin uygulanması projesinin amacı; fikrî ve sınaî hakları daha etkin şekilde korumak ve Türkiye ile AB arasındaki 1/95 sayılı Ortaklık Konseyi Kararının 31 inci maddesinin ve 8 nolu Eki'nin gereğini yerine getirerek, gümrük birliği ilişkisinin daha sağlıklı bir şekilde işlemesini temin etmektir.

Toplam malî boyutu 2.289.450 € olan projenin; % 76'sı (1.700.000 €) Avrupa Birliği tarafından hibe olarak, kalan % 24'ü (589.450 €) ise Türkiye tarafından üstlenilmiştir.

Bu proje içeriği itibariyle; başlangıç itibariyle 7 ihtisas mahkemesinin ihdas edilmesi, uluslararası bir sempozyum düzenlenmesi, 8 hâkimin fikrî-sınaî haklar konusunda yurt dışında 10 aylık yüksek lisans eğitimine tâbi tutulması, Türkiye'nin fikrî-sınaî haklar alanındaki ilk referans kütüphanesi olarak Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi FİSAUM bünyesinde bir dokümantasyon merkezi kurulması, bu 7 mahkemenin kendi aralarında ve ilgili kuruluşlar olan Gümrük Müsteşarlığı, Türk Patent Enstitüsü, Adalet Bakanlığı ve dokümantasyon merkezi arasında elektronik ortamda süratli bir şekilde haberleşmesine imkân yaratacak bilgisayar ağı kurulması unsurlarını kapsamaktadır.

Proje çerçevesinde seçilen hakimlerin eğitimi tamamlanmış, bilgisayar ağı ve ihtisas kütüphanesi kurulmuş, kamu ve özel sektörü aydınlatacak uluslararası bir sempozyum düzenlenmiş, proje ile öngörülen fikri ve sınai haklar ihtisas mahkemeleri faaliyete geçirilmiştir. Bu şekilde projenin uygulanma safhası tamamlanmıştır.

AB-AK ile Türkiye arasında 225 hâkim-savcının insan hakları alanında eğitimi ve AB müktesebatına uyum amacıyla teknik destek sağlanması konularını içeren, 1.465.000 € tutarındaki projenin finansman anlaşması 24 Mayıs 2002 tarihinde imzalanmıştır.

Avrupa Birliği Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanana ve Eğitim Dairesi Başkanlığı tarafından uygulanan proje kapsamında 225 hâkim- savcı insan hakları konusunda eğitici olarak eğitilmiştir. 5 Nisan - 11 Temmuz 2004 tarihleri arasında ise eğitici hâkim ve Cumhuriyet savcıları tarafından diğer hâkim ve Cumhuriyet savcılarına insan hakları eğitimi verilmiştir.

Bilindiği üzere Türkiye'nin Avrupa Birliğine üyelik sürecinde hazırlanan temel belgelerden biri olan “Katılım Ortaklığı Belgesi” ile “Ulusal Program” da hâkim ve savcıların Avrupa Birliği Hukuku konusunda eğitilmeleri gereğine değinilmektedir. Bu eğitimin gereği gibi yerine getirilmesi açısından Türkiye, Avrupa Birliği Komisyonu'nun talebi ile merkezi Lüksemburg'da bulunan Avrupa Kamu İdaresi Enstitüsünün (EIPA), tüm aday ülkeler için hazırladığı eğitim projesine 2001 yılı ve sonrası için dahil edilmiştir

Koordinatörlüğü AB Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen Projenin amacını; ilerde oluşturulacak strateji çerçevesinde hâkim ve savcılara verilecek eğitimi sağlayacak “eğitimcileri” eğitmek ve eğitimde kullanılacak bir “el kitabı” hazırlamak oluşturmuştur. Proje kapsamında seçilen, hakim ve akademisyenlerden oluşan toplam 12 kişi eğitici olarak yetiştirilmiş olup, bu kişiler Akademi ders programına katkı sağlamaya başlamıştır.